Jak wydać książkę religijną lub parafialną?
Imprimatur, koszty, druk

Książkę religijną albo parafialną (historię parafii, księgę jubileuszową, wspomnienia, modlitewnik, rozważania) możesz wydać w wydawnictwie religijnym, samodzielnie albo w modelu self-publishing z pomocą wydawcy. Przy publikacjach katolickich trzeba sprawdzić, czy tekst wymaga aprobaty biskupa (imprimatur): prawo kanoniczne wymaga jej m.in. dla modlitewników, katechizmów i wydań Pisma Świętego. Niżej opisujemy kolejne kroki, koszty i to, jak sprzedać nakład w parafii.

Jakie książki religijne i parafialne się wydaje

• Historia parafii i kościoła, często na jubileusz, z archiwalnymi zdjęciami i wspomnieniami parafian.
• Księgi pamiątkowe: na rocznicę konsekracji, peregrynację, misje, jubileusz kapłaństwa.
• Rozważania, kazania, homilie zebrane w jeden tom.
• Modlitewniki i śpiewniki dla wspólnoty, sanktuarium, pielgrzymki.
• Świadectwa i wspomnienia: nawrócenia, misje, życie wspólnoty zakonnej.
• Książki dla dzieci o wierze, przygotowujące do sakramentów.

Czy potrzebujesz imprimatur?

Imprimatur („niech będzie wydrukowane”) to zgoda biskupa na publikację, wydawana po ocenie tekstu przez cenzora kościelnego (nihil obstat, czyli „nic nie stoi na przeszkodzie”). Zasady opisuje Kodeks prawa kanonicznego w kanonach 822 do 832.

• Wymagają aprobaty: wydania Pisma Świętego i jego przekładów, księgi liturgiczne, modlitewniki do użytku publicznego i prywatnego, katechizmy, podręczniki do nauczania religii w szkołach.
• Zalecane jest przedstawienie do oceny: książek dotyczących wiary i obyczajów, zwłaszcza gdy mają być sprzedawane w kościołach.
• Zwykle nie wymagają: historia parafii, księga jubileuszowa czy wspomnienia, o ile nie zawierają modlitw do użytku wspólnoty ani nauczania wiary w formie podręcznika.

Szczegóły i terminy zależą od diecezji, dlatego przed drukiem zapytaj w kurii (zwykle w wydziale duszpasterskim albo u cenzora ksiąg). Przy książkach parafialnych dobrze też mieć zgodę proboszcza na użycie zdjęć i materiałów z archiwum parafii.

Gdzie wydać książkę religijną

Wydawnictwo religijne. Najlepsza droga dla tekstów z szerokim rynkiem, np. rozważań czy książek dla dzieci. Wydawca bierze na siebie koszty i dystrybucję do księgarni katolickich, ale przyjmuje niewiele tytułów.

Parafia lub wspólnota jako wydawca. Parafia może sama wydać książkę i uzyskać dla niej numer ISBN, który bezpłatnie nadaje Biblioteka Narodowa. Potrzebny jest jednak ktoś, kto poprowadzi redakcję, skład, druk i rozliczenia.

Self-publishing z pomocą wydawcy. Autor lub parafia zamawia tylko potrzebne usługi: korektę, skład, okładkę, ISBN, druk. To najczęstszy wybór przy publikacjach okolicznościowych, bo daje pełną kontrolę nad treścią i terminem, np. na konkretną uroczystość. Porównanie wszystkich dróg znajdziesz w artykule Gdzie wydać książkę.

Wydanie książki parafialnej krok po kroku

1. Ustal cel i termin. Na jaką uroczystość, dla kogo, w ilu egzemplarzach. Licz wstecz od daty: druk i dostawa zajmują zwykle kilka tygodni.
2. Zbierz materiały. Teksty, zdjęcia w jak najwyższej rozdzielczości, podpisy, zgody osób na zdjęciach i autorów wspomnień.
3. Sprawdź, czy potrzebna jest aprobata kościelna. Jeśli tak, zarezerwuj na nią czas.
4. Redakcja i korekta. Ujednolicenie tekstów od wielu autorów to największa praca przy księgach jubileuszowych. Więcej o tym w artykule Korekta książki.
5. Skład i okładka. Przy książkach ze zdjęciami warto wybrać papier powlekany albo wkładkę zdjęciową.
6. ISBN i strona redakcyjna. Numer ISBN, dane wydawcy, ewentualnie imprimatur i nihil obstat.
7. Druk. Wybór formatu, oprawy, papieru i nakładu.
8. Egzemplarze obowiązkowe. Wydawca musi przekazać egzemplarze bibliotekom wskazanym w ustawie o obowiązkowych egzemplarzach bibliotecznych.

Ile to kosztuje i jak to sfinansować

Koszt zależy od objętości, liczby zdjęć, oprawy i nakładu. Największe pozycje to zwykle redakcja z korektą, skład i druk. Przy druku cena jednego egzemplarza wyraźnie spada wraz z nakładem, dlatego opłaca się dobrze oszacować, ile książek realnie rozejdzie się w parafii.

Typowe źródła finansowania to zbiórka w parafii, sponsorzy (lokalne firmy, które mogą znaleźć się w podziękowaniach), przedsprzedaż wśród parafian, a przy publikacjach o historii miejscowości także wsparcie samorządu albo lokalnych fundacji. Orientacyjny koszt swojej książki policzysz w Aora Studio, wybierając format, papier i nakład.

Sprzedaż i rozdawanie nakładu

• Sprzedaż po mszach i na uroczystości, z jasno podaną ceną albo sugerowaną ofiarą.
• Przedsprzedaż przez ogłoszenia parafialne i stronę parafii.
• Egzemplarze dla bibliotek, szkół i gości jubileuszu.
• Sprzedaż internetowa, jeśli książka ma szerszy krąg odbiorców, np. przez sklep wydawcy.

Wydawnictwo Aora prowadzi wydanie od tekstu do gotowych egzemplarzy: korektę, skład, okładkę, ISBN i druk, a na życzenie także sprzedaż internetową. Szczegóły znajdziesz na stronie Wydaj z nami.

Najczęściej zadawane pytania

Czy każda książka religijna potrzebuje imprimatur?

Nie. Prawo kanoniczne wymaga aprobaty m.in. dla wydań Pisma Świętego, ksiąg liturgicznych, modlitewników, katechizmów i podręczników religii. W innych książkach o wierze i moralności jest ona zalecana. Historia parafii zwykle jej nie wymaga.

Gdzie uzyskać imprimatur?

W kurii diecezjalnej, właściwej dla autora albo miejsca wydania. Tekst ocenia cenzor kościelny, a zgodę wydaje biskup. Czas oceny zależy od diecezji.

Czy parafia może być wydawcą książki?

Tak. Parafia może wystąpić jako wydawca i otrzymać numer ISBN w Bibliotece Narodowej. Musi wtedy zadbać o egzemplarze obowiązkowe i rozliczenie sprzedaży.

Ile egzemplarzy książki parafialnej wydrukować?

Tyle, ile realnie rozejdzie się w ciągu roku: zwykle od kilkudziesięciu do kilkuset egzemplarzy. Przedsprzedaż wśród parafian dobrze pokazuje rzeczywiste zainteresowanie.

Ile trwa wydanie książki na jubileusz?

Od zebrania materiałów do gotowych egzemplarzy zwykle kilka miesięcy. Najdłużej trwa zbieranie i ujednolicanie tekstów, sam druk to kilka tygodni.